In this little corner

Nhân dịp thị trường chứng khoán Việt Nam đang giảm sốc (tính từ đỉnh thì VN-INDEX đã giảm đến hơn 300 điểm và đã giảm đến 6 tuần liên tiếp), chúng ta hãy nói về…tiền 😂😂 Bởi có bài học nào thấm thía hơn là bài học..kinh nghiệm mặc dù (hay là vì) cái giá phải trả là quá đau thương. Bản thân mình cũng có đầu tư một ít vào thị trường chứng khoán, và việc phải nhìn con số âm cứ lớn dần lên thật không phải điều dễ chịu tí nào. Dù vậy, đây cũng là lúc cần tỉnh táo nhìn nhận lại xem mục đích sử dụng, tích lũy và đầu tư tiền bạc của mình là gì, để tránh đưa ra những quyết định thiếu tỉnh táo khi tâm lý của mình bị ảnh hưởng bởi các yếu tố bên ngoài. Quyển sách mình giới thiệu dưới đây là một cuốn sách ít nhiều có thể giúp bạn làm được điều đó.

°°°°°°°°°°°°°°°°

Mình thấy đây là một cuốn sách khá hay nói về tâm lý về tiền bạc, đặc biệt là đối với những ai định dùng tiền để đầu tư. Cuốn sách đi sâu vào đề tài sự ảnh hưởng của tâm lý đến cách chúng ta dùng tiền như thế nào. Theo ý tưởng của bài viết, có vô số những lời khuyên về cách sử dụng tiền bạc đúng đắn cũng như những lời khuyến nghị đầu tư lý tính và khôn ngoan nhưng chúng ta vẫn liên tục thất bại trong việc làm theo. Điều nay không phải bởi vì chúng ta / hay người khác ngu dốt mà bởi vì chúng ta đánh giá sai tầm quan trọng của tâm lý và cảm xúc của con người khi chúng ta đưa ra quyết định. Và vì vậy, mỗi quyết định tài chính không bao giờ có thể thuần túy là những quyết định lý tính được. Bằng cách hiểu về tâm lý của con người về tiền bạc và học cách chung sống với nó thay vì loại bỏ nó, ta sẽ đạt được mối quan hệ tốt hơn với tiền bạc và từ đó dùng tiền bạc để thực sự thực hiện đúng những nhu cầu của bản thân.

Ở phần đầu, tác giả nêu lên sự thiếu quan tâm của mọi người về tâm lý đầu tư cũng như về cách sử dụng tiền nói chung. Có vố số những cuốn sách tài chính dạy làm giầu, dạy quản lý tài chính nhưng chúng ta vẫn thất bại làm điều đó. Lý do là bởi vì ngành tài chính nói chung và mối quan hệ của chúng ta với tiền bạc nói riêng không phải là một ngành khoa học chính xác. Nó liên quan đến con người, và bởi vì yếu tố xã hội này mà chúng ta không thể dự đoán hoàn toàn được những gì sẽ xảy ra từ việc dự đoán sự tăng lên hay giảm đi của thị trường chứng khoán hay cả đến việc đến ngày X, tháng Y bạn sẽ để dành được số tiền Z. Có quá nhiều biến số có thể xảy ra và tác động đến nhau tạo nên những vận may hay vận xui, khiến cho hiểu biết của chúng ta bị bóp méo, cảm xúc của chúng ta can thiệp mỗi khi ra quyết định. Kể cả khi bạn cố gắng làm theo những quyết định hoàn toàn lý tính được tìm ra nhờ những công thức chính xác, bạn vẫn phải trả một cái giá khác như cảm xúc lo lắng, bất an, sự sứt mẻ tình cảm với những thành viên trong gia đình,… và đôi khi cái giá này còn cao hơn cả việc bạn làm theo những quyết định cảm xúc đơn thuần.

°°°°°°°°°°°°°°°°

Dẫu vậy, điều đấy không có nghĩa chúng ta không thể trở nên khôn ngoan hơn trong việc dùng tiền. Cho dù hướng dẫn sử dụng tiền không có sẵn trong DNA của con người nên đôi khi (hay nhiều khi) chúng ta tiêu tiền một cách thực sự ngu ngốc và đối xử với nó khác với cách mà nó nên được đối xử từ coi trọng thái quá đến coi khinh thái quá. Trong cuốn sách này , tác giả đã đưa ra 18 lời khuyên về tiền bạc (chia vào 18 chương), chương 19 là sự tổng kết và chương 20 với tên gọi ‘lời thú nhận’ là chương mà tác giả chia sẻ cách chính tác giả sử dụng và đầu tư tiền, điều mà có thể giúp người đọc hình dung ra cách nhìn nhận về tiền bạc của ông được ảnh hưởng bởi ai hay hoàn cảnh như thế nào cũng như lý do cho sự lựa chọn của tác giả là gì hay sự nhìn nhận của chính ông về cách thức của mình từ cả phương diện tài chính lẫn cảm xúc. Phần postcript cuối cùng là nơi tác giả giải thích ngắn gọn tại sao người tiêu dùng Mỹ lại hình thành và duy trì sự vay nợ tiêu dùng với một con số khổng lồ như ngày nay (phần này mình không quá hứng thú vì bản thân nhận thức khá cao về vấn đề vay nợ và không bao giờ dám trả nợ tín dụng quá hạn)

Cuốn sách này sẽ không dạy bạn cách chi tiêu hay đầu tư thế nào cho khôn ngoan nhưng có thể khiến bạn giật mình khá nhiều lần về những bẫy tâm lý mà chúng ta dễ mắc phải, mình highlight chi chít trong cuốn này khi mình đọc vì ngẫm thấy khá đúng và hay. Có lẽ một phần bởi vì mình cũng là một người rất sợ rủi ro và không dám ‘liều ăn nhiều’ khi mà mình thấy kiến thức không có nên đọc thấy rất đồng cảm với tác giả và cảm thấy đỡ hoang mang hơn khá nhiều sau khi đọc xong. Sau đây là list những gì mình đã highlight, may mà dùng Kindle đọc quyển này nên xem lại phần highlight cũng dễ hơn, viết ra mới thấy nhiều kinh khủng 😵‍💫😵‍💫:

 

(thật ra note lại cũng là định để tạo quote cho cái Instagram mốc meo của mình, nhưng mà lười quá nên giờ vẫn chỉ mới note ở đây thôi )

• Bởi vì bạn biết bạn phải làm gì không nói lên được điều gì xảy ra trong đầu bạn khi bạn cố gắng làm điều đó.
• Có hai điều ảnh hưởng đến tất cả mọi người, cho dù bạn có hứng thú với nó hay không đó là : sức khỏe và tiền bạc
• Để hiểu tại sao mọi người chôn vùi trong nợ nần, bạn không cần hiểu về lãi suất, bạn cần hiểu về lịch sử của lòng tham, sự thiếu an toàn và sự lạc quan. Để hiểu tại sao nhà đầu tư lại bán ra ở mức sàn ở thị trường giá xuống, bạn không cần hiểu công thức về giá trị tương lai, bạn cần phải nghĩ về nỗi đau đớn khi nhìn gia đình mình và tự hỏi phải chăng sự đầu tư của bạn đang đe dọa tương lai của họ
• Trải nghiệm cá nhân của bạn với tiền bạc, đóng góp khoảng 0.00000001% với những gì xảy ra trên thế giới nhưng có lẽ lại đóng góp đến 80% những gì bạn nghĩ thế giới hoạt động
• Học về lịch sử khiến bạn cảm thấy như bạn hiểu điều gì đó. Nhưng cho đến khi bạn thực sự sống trong hoàn cảnh ấy và nhận lấy tất cả những hậu quả của nó một cách cá nhân, bạn sẽ không thể thực sự hiểu nó đủ để thay đổi hành vi của mình
• Nhà đầu tư Micheal Batnick đã từng nói : “Có vài bài học mà cần phải được trải nghiệm trước khi được hiểu” . Chúng ta đều là nạn nhân, theo những cách khác nhau, của sự thật này.
• Với mỗi một Bill Gates lại có một Kent Evans , người mà có cùng kỹ năng và tham vọng nhưng lại kết thúc ở phía bên kia của vòng quay cuộc đời
• “Một số người được sinh ra trong những gia đình khuyến khích giáo dục, một số khác lại chống lại nó. Một số được sinh ra trong những nền kinh tế nở rộ, khuyến khích kinh doanh, những người khác lại sinh ra trong chiến tranh và đói nghèo. Cha muốn con thành công và gặt hái được từ điều đó. Nhưng hãy nhận ra rằng không phải tất cả những thành công đều đến từ sự chăm chỉ và tất cả sự nghèo đói đều đến từ sự lười biếng. Hãy nhớ lấy điều đó khi con đánh giá mọi người, bao gồm cả chính con. “
• Hãy tập trung ít vào từng cá nhân và những trường hợp riêng biệt mà hãy tập trung nhiều hơn và những khuynh hướng rộng hơn.
• Bí quyết để xử lý với thất bại là sắp xếp cuộc sống tài chính của bạn sao cho một vụ đầu tư tệ lúc này hay một mục tiêu tài chính không đạt được lúc khác sẽ không thể xóa xổ tất cả để cho bạn có thể tiếp tục cho đến khi nào bạn đến lượt gặp may.
• Kỹ năng tài chính khó khăn nhất là đạt được mục tiêu là không ngừng lại. Và đó cũng là một trong những điều quan trọng nhất.
• Hạnh phúc, như được nói đến, chỉ là kết quả trừ đi sự kỳ vọng
• Chấp nhận rằng bạn đã có đủ, cho dù nó có ít hơn những người xung quanh đi nữa.
• Nhưng hầu hết thời gian của ngày hôm nay không quan trọng đến thế. Trong suốt vòng đời đầu tư của bạn, thứ mà bạn làm hôm nay, ngày mai hay tuần sau sẽ đều không quan trọng bằng những gì bạn sẽ làm trọng một số lượng nhỏ những ngày – chỉ khoảng 1% trong cả quá trình hay còn thấp hơn – khi mà tất cả mọi người xung quanh bạn sắp phát điên.
• Tiết kiệm mà không có một mục tiêu chi tiêu cho bạn những lựa chọn và sự linh động, khả năng để chờ đợi và để cơ hội phản hồi. Nó cho bạn thời gian để suy nghĩ. Và để cho bạn thay đổi cuộc chơi theo cách của bạn.
• Khi bạn không thể điều khiển thời gian của mình, bạn bắt buộc phải chấp nhận bất cứ điều gì vận xui ném vào bạn. Nhưng nếu bạn có sự linh động, bạn sẽ có thời gian để chờ đợi một vận may từ trên trời rơi vào bạn. Đó chính là lợi nhuận bí mật của sự tiết kiệm
• Nếu bạn có sự linh động, bạn có thể đợi đến cơ hội tốt, cả trong sự nghiệp lẫn trong sự đầu tư. Bạn sẽ có cơ hội tốt hơn để học một kỹ năng cần thiết khi cần thiết. Bạn sẽ không cảm thấy bức thiết phải cạnh tranh với những người có thể làm những việc mà bạn không thể và có thêm không gian để tìm đam mê cũng như tìm thấy con đường của riêng mình theo tốc độ của riêng mình. Bạn có thể tìm thấy một thói quen mới, một nhịp sống chậm rãi hơn và nghĩ về cuộc đời với những giả định mới. Khả năng làm được những điều trên khi hầu hết mọi người đều không thể sẽ tạo cho bạn một chỗ đứng riêng trên thế giới này, nơi mà trí thông minh sẽ không còn là một lợi thế bền vững.
• Đừng đặt mục tiêu là lý trí một cách lạnh lùng khi đưa ra các quyết định tài chính. Hãy đặt mục tiêu chỉ là ‘khá hợp lý’. Sự hợp lý thực tế hơn và cho bạn cơ hội tốt hơn để gắn bó với nó trong một thời gian dài, điều mà có ý nghĩa quan trọng nhất khi quản lý tiền bạc
• Khi chúng ta ngạc nhiên về một điều gì đó, thậm chí khi chúng ta thừa nhận chúng ta đã sai và nói “oh, tôi sẽ không bao giờ lặp lại điều này”. Nhưng thực sự, điều bạn nên học khi bạn mắc sai lầm bởi bạn không dự tính trước được là : thế giới này thật sự khó để dự tính trước. Và bài học đúng để học từ sự ngạc nhiên là: thế giới thật đáng ngạc nhiên.
• Thế giới không đối xử tốt với tất cả mọi người – ít nhất là một cách liên tục. Bạn phải để dành cho chính mình không gian để mắc lỗi (room for error). Bạn phải lên kế hoạch rằng kế hoạch của bạn sẽ không đi theo kế hoạch
• Một trong những nguyên tắc hàng đầu cho rất nhiều thứ trong đời đó là những thứ gì có thể đổ vỡ, cuối cùng rồi sẽ đổ vỡ
• Vấn đề là cái giá phải trả của rất nhiều thứ không rõ ràng khi bạn trải nghiệm nó lúc đầu mà chỉ khi ‘hóa đơn’ đến hạn
• “Mọi công việc trông đều dễ dàng khi bạn không phải là người làm nó”
• Như mọi thứ đáng giá trên đời, đầu tư thành công đòi hỏi một cái giá. Nhưng đơn vị tiền tệ của nó không phải đô la hay xu. Mà là sự do dự, sợ hãi, nghi ngờ, không chắc chắn và hối tiếc – tất cả những thứ hay bị xem nhẹ qua cho đến khi chính bạn phải trải nghiệm nó trong thực tế.
• Có rất nhiều những bị kịch xảy ra chỉ sau một đêm. Nhưng có rất ít những điều kỳ diệu xảy ra được như thế
• Khi đầu tư bạn khải xác định cái giá của thành công – sự biến động và mất mát xảy ra trong quá trình của sự phát triển – và sẵn sàng để trả cái giá đó
• Độc lập (tài chính) đối với tôi, không có nghĩa là bạn sẽ ngừng làm việc. Nó có nghĩa là bạn chỉ làm những việc bạn thích với những người bạn thích vào khoảng thời gian bạn thích và trong bao nhiêu lâu mà bạn muốn.

Đọc lại cái note, lại càng thấy thấm. Chắc phải đọc lại quyển này lần nữa quá 🤣

Rating : ⭐⭐⭐⭐/5

Link mua sách trên Tiki : HERE

 

Ảnh nguồn từ Streamline